Hoogbegaafdheid op de werkvloer: ongelooflijke aanwinst ?

Careers 17/12/2020 11:47:44

Elon Musk en Richard Branson kun je de moderne Einsteins noemen. Er zijn vandaag meer hoogbegaafden dan je zou denken. Ons land telt 3% hoogbegaafden.

Lees hieronder verder   
Verwant

Aantal faillissements­uitspraken blijft algemeen laag

Gerrit Jan Schaeffer volgt Ronnie Belmans op bij EngergyVille

Ontoforce stelt Valerie Morel aan als CEO

Technisch bureau Bennet zet verder in op groei

5.000 jongeren leren programmeren en coderen - artikel

Hugo Thienpont: ”Over fotonica en jong bloed” - topingenieur

>> Meer verwant nieuws
Carrièrekansen (meer)
Agenda

Onderhandelen met impact

Online

van 19/05/2021 tot 26/05/2021

Leiding geven op afstand

online via Zoom

van 20/05/2021 tot 25/05/2021

Intellectual property for growing businesses

EP&C webinar

donderdag 20 mei 2021

Functionele veiligheid volgens machinerichtlijn

Online cursus IE-net

van 1/06/2021 tot 10/06/2021

Patent Enforcement in Asia

3 Live webinars

van 1/06/2021 tot 15/06/2021

Jouw spreekstem

Online

van 2/06/2021 tot 23/06/2021

Keuze van de redactie

(11/5) 3D-printen als basis voor nieuwe diagnostische testen

(10/5) Borealis en Qpinch starten revolutionaire warmte­recuperatie-eenheid op

(6/5) AI-platform leidt tot sneller en beter voorraadbeheer

(5/5) imec.istart Fund krijgt stevige kapitaalinjectie

(4/5) Primeur: Elektrische terminaltrekker tankt waterstof uit mobiel tankstation

(3/5) Gerrit Jan Schaeffer volgt Ronnie Belmans op bij EngergyVille

>> Meer blikvangers

Download het artikel in

ENGINEERINGNET.BE - Deze snelle denkers kunnen voor werkgevers van onschatbare waarde zijn, als hun talent ten volle benut wordt.

Dat gebeurt volgens professor Kathleen Venderickx, van het Antwerpse expertisecentrum rondom hoogbegaafdheid Exentra, nog veel te weinig. “Dat is doodzonde.” Exentra werkte, in samenwerking met het Europees Sociaal Fonds (ESF), een begeleidingspakket voor bedrijven uit.

Hoewel de meesten bij hoogbegaafdheid meteen denken aan iemand die super slim is, met het grootste gemak een hoog diploma behaalt en een topjob in de wacht sleept, is de realiteit anders. Hoogbegaafden leggen vaak een hobbelig parcours af. “Hoogbegaafdheid is wellicht een van de meest verkeerd begrepen termen uit onze moderne samenleving”, steekt professor Venderickx meteen van wal.

“Hoogbegaafden hebben een hoog bewustzijn. Ze denken veel sneller en zijn altijd vijf stappen voor. Maar dat heeft ook een keerzijde. Zo kampen veel hoogbegaafden met faalangst en onderpresteren ze vaak. Ze worden dikwijls niet begrepen, maar begrijpen anderen evenzeer niet. Omdat ze veel sneller problemen zien en daar ook de oplossingen voor vinden, begrijpen ze niet waarom anderen deze problemen niet zien of er zolang over doen om een oplossing te vinden.

Ze ergeren zich en krijgen stress van nutteloze regels, vergaderingen en procedures. Communicatie is ook hun sterkste kant niet. Ze komen vaak betweterig en arrogant over. Hoe meer gas ze geven, hoe meer de collega’s op de rem gaan staan. De hoogbegaafde gaat dan niets meer zeggen, geen initiatief meer nemen en stoppen. Het kan leiden tot serieuze arbeidsconflicten. Hoogbegaafden zijn dan ook vaak ongelukkig op het werk.”

Een op vijf
Die ontevredenheid blijft niet zonder gevolgen. “Ofwel blijft de hoogbegaafde gefrustreerd op de job, omdat die vindt dat die onder zijn of haar niveau moet werken. Dat leidt geregeld tot een burn-out en bore-out. Ofwel verlaat die de job. Meer dan driekwart (77%) van de hoogbegaafden hopt van de ene job naar de andere en botst telkens opnieuw op dezelfde problemen. Slechts één op de vijf hoogbegaafde werknemers kan zijn of haar talent volledig benutten in de job.”

Het is dan ook zaak volgens professor Venderickx, om het talent van de hoogbegaafde te detecteren op de werkvloer. “Hoogbegaafden weten het niet altijd van zichzelf. Ze voelen zich wel een buitenbeentje en merken wel de gevolgen. Ze gaan zich onzeker voelen, zelfs promoties weigeren en dat is doodzonde. Bedrijven moeten meer oog hebben voor hoogbegaafden en er het potentieel van inzien. Ze komen met prachtige ideeën en als ze de juiste omkadering krijgen, kan dat voor het bedrijf een enorme aanwinst betekenen.”


“Werkgevers kan ik alleen maar aanraden te leren begrijpen dat een hoogbegaafde anders is. Lukt het zelf niet, schakel dan een expert in en liefst vóór het misloopt op de werkvloer”, zegt ervaringsdeskundige Marc De Niel. (Foto: Antwerp Powered by Creatives)

Talent spotten
Dat detecteren en faciliteren is een taak voor onder meer leidinggevenden, HR-managers, bedrijfsleiders en personeelsverantwoordelijken. “Je hoeft overigens zelf niet hoogbegaafd te zijn om dit talent te spotten.”

In meer dan twintig jaar tijd heeft Exentra (voorheen CBO) meer dan 10.000 hoogbegaafden begeleid, meer dan 40.000 individuele gesprekken met hoogbegaafden gevoerd en ruim 5.000 onderzoeken gedaan bij kinderen, jongeren en volwassenen en zo hun begaafdheid, sterktes en valkuilen in kaart gebracht. “Vroeger was er veel minder geweten over hoogbegaafdheid. Sommigen ontdekken het dan ook pas later, als het bij hun eigen kinderen wordt vastgesteld. Het is immers behoorlijk erfelijk.”

Permanente zoektocht
Dat was het geval bij Marc De Niel (63) uit Hove. “Voor het bij mijn oudste zoon in 2003 na het eerste leerjaar werd vastgesteld, had ik er nog nooit van gehoord. Later bleek ook mijn jongste zoon hoogbegaafd. Maar ik herkende wel heel wat kenmerken bij mezelf. Ik leg ook de lat nogal hoog voor mezelf, heb een groot rechtvaardigheidsgevoel en voelde me heel gemakkelijk een buitenbeentje. De samenleving is niet ingericht voor hoogbegaafden en mensen hebben weinig begrip voor iemand die anders is. Ik vind het zelf dan weer storend dat andere mensen niet zien wat ik zie en heb nogal weinig geduld”, bekent de burgerlijk ingenieur elektromechanica en kernwetenschappen.

Het was voor Marc niet makkelijk om zijn weg te vinden in de samenleving. “Iemand schreef eens over mij: ‘Marc moet zijn hersens kunnen doen kraken’. En dat klopt. Mijn job moet zowel intellectueel uitdagend zijn als tastbare resultaten opleveren. Ik heb al veel verschillende jobs gedaan, maar als de routine erin sluipt, dan boeit het me niet meer. Ik ben meestal bij een bedrijf weggegaan voor een nieuwe uitdaging.”

Zo schreef hij al tienduizenden regels berekeningssoftware, was hij Cad/Cam-consultant, ontwierp hij O&O-apparatuur en is hij Europees octrooigemachtigde. Bij Agfa-Gevaert in Mortsel was hij twintig jaar actief. “Het voordeel van een groot bedrijf is dat je op verschillende afdelingen terecht kan”, lacht hij. Nu is hij al meer dan vijf jaar zelfstandig energieconsultant voor de industrie. “In klimaatopwarming en energietransitie vind ik mijn gading. Het voordeel van zelfstandig zijn is dat ik zelf telkens nieuwe intellectuele uitdagingen kan zoeken.”

Hoewel deze burgerlijk ingenieur uiteindelijk de job van zijn leven heeft gevonden, blijft het als hoogbegaafde toch een voortdurende zoektocht om jezelf te begrijpen. “Ik heb er nog steeds niet helemaal vrede mee dat ik hoogbegaafd ben en wat het impliceert in het dagelijkse leven. Je leert er wel wat zaken van, maar je bent op vele vlakken anders. Ik heb vaak geprobeerd om me aan te passen aan de omgeving. Ik ben zelf vaak van job veranderd, de ene keer omwille van de omgeving, de andere keer omwille van de job. Ik zou anderen aanraden om veel te proberen als ze de kans krijgen.”

Coaching en begeleiding
“Het is belangrijk om uit te maken wat er werkt voor jou, waar je je goed bij voelt. Tien jaar geleden ben ik zelf terechtgekomen bij een loopbaancoach voor hoogbegaafden in Nederland. Toen stond men daar, voor oudere werknemers, verder dan hier. Sindsdien ben ik voor coaching ook nog langsgegaan bij Exentra. Aan werkgevers kan ik alleen maar aanraden dat ze leren begrijpen dat een hoogbegaafde anders is dan doorsneemedewerkers. Iedere persoon is sowieso anders en dat geldt des te meer voor een hoogbegaafde. Lukt het zelf niet, schakel dan een expert in en liefst vóór het misloopt op de werkvloer.”

In samenwerking met het Europees Sociaal Fonds (ESF) werkte Exentra een begeleidingspakket voor bedrijven uit. “We laten de hoogbegaafde kijken door de ogen van de collega’s en in de hoofden van de collega’s. Met de leidinggevenden proberen we te achterhalen wat de hoogbegaafde nodig heeft om zich ten volle te kunnen ontplooien in het bedrijf.” <<
Door Elke Lamens

Op de foto boven: Meer dan driekwart (77%) van de hoogbegaafden is jobhopper. “Slechts één op de vijf hoogbegaafde werknemers kan zijn of haar talent volledig benutten in de job”, stelt professor Kathleen Venderickx, van het Antwerpse expertisecentrum rondom hoogbegaafdheid Exentra. (Foto: Liesbeth Driessen)




Kadertekst: Meer dan intelligent
Kathleen Venderickx studeerde af als burgerlijk ingenieur bouwkunde nadat ze al een diploma industrieel ingenieur elektromechanica op zak had en doctoreerde daarnaast nog in restauratietechnieken. Haar studies combineerde ze altijd met topsport. Zo bouwde ze onder meer een internationale basketbalcarrière uit.

Samen met professor Tessa Kieboom richtte ze Exentra op in 2012. Ja, ze is hoogbegaafd al heeft ze dit nooit laten testen. “Het is goed te weten dat je hoogbegaafd bent, maar je hoeft daarvoor niet altijd een IQ-test af te leggen. Objectief spreekt men wel van hoogbegaafdheid vanaf een IQ van 130. Maar het is veel meer dan dat. Het is eigenlijk een verzamelnaam van verschillende persoonskenmerken.”

Meer info:
  • Kathleen Venderickx en Tessa Kieboom, Meer dan intelligent. De vele gezichten van hoogbegaafdheid bij jongeren en volwassenen, Lannoo, 2017, 240 blz.
  • https://exentra.academy/
  • Waarom zijn hoogbegaafden zo vaak ongelukkig op het werk? Universiteit Van Vlaanderen op YouTube.

Reageren
Abonneer op onze nieuwsbrief

Mis ook dit niet...

Traceer items op een efficiënte manier met RFID-labels

Brady Corporation kan de optimale RFID-labelingoplossing ontwerpen voor het traceren van items en voorraadbeheer, geschikt voor elk oppervlak, o.a. geselecteerde antennes, chips, ...

Igus toont innovaties in virtuele tentoonstelling

Terwijl iedereen telewerkt, versnelde igus het tempo van zijn productinnovatie. Het motionbedrijf kon dit voorjaar uitpakken met 168 innovaties in kunststof.

Duitse staalbedrijven en Haven Rotterdam onderzoeken opzet waterstofketens

HKM, thyssenkrupp Steel en Havenbedrijf Rotterdam gaan gezamenlijk de mogelijkheid onderzoeken om internationale toeleveringsketens voor waterstof op te zetten.

Michaël Gillon laureaat van de Francqui-prijs 2021

Op 9 juni ontvangt astrofysicus Michaël Gillon de prestigieuze Francqui-prijs uit de handen van de koning voor zijn opzienbarend werk rond exoplaneten, planeten buiten ons zonnestelsel.

Digitaal transformatieproject weert papier op Roltex fabrieksvloer

Roltex, producent van dienbladen, kreeg steeds meer projecten met kleinere aantallen binnen. Door het extra papierwerk, de bijbehorende administratie, ..., daalde de productiviteit.

Cobotracks behaalt Techman certificatie

Hierdoor is het Genkse Cobotracks, zusterbedrijf van Vansichen Linear Technology, de eerste erkende fabrikant van tracks voor de internationale cobotproducent en bracht een zevende as uit.

Cruciaal deel van de LHCb-detector te CERN zit op zijn plaats

Vier van de eerste zes frames met lichtgevoelige SciFi-detectoren zitten nu op hun plaats in het LHCb-experiment op CERN. Meer onderhoud moet nog plaatsvinden. Herstart vindt plaats in 2022.

Incubator BlueChem voor duurzame chemie bestaat 1 jaar

BlueChem, gelegen op Blue Gate Antwerp, ondersteunt start-ups en scale-ups om hun innovaties voor de duurzame chemie van de toekomst te laten doorgroeien tot industriële schaal.

igus is nieuw lid van Profibus Nutzerorganisation

Profinet is 's werelds toonaangevende communicatie-oplossing op Ethernetbasis voor industriële automatisering (zelfs grote datavolumes worden snel en veilig overgedragen). Om het onderzoek naar de Profinet technologie in bewegende toepassingen te bevorderen is igus nu toegetreden tot de Profibus Nutzerorganisation e.V. als kabelspecialist.

Partners